Doğa ve Hikaye Yazılar

Giriş Arkadaşlar, bugün birlikte büyüleyici bir tarihsel kavrama doğru küçük bir yolculuğa çıkıyoruz: “liyâkat” kelimesinin, özellikle de Osmanlı İmparatorluğu bağlamındaki anlamına. Bu yazıyı okurken bir kahve eşliğinde sohbet ediyormuşuz hissiyle — merakla, şaşkınlıkla ama aynı zamanda kendi dünyamızda düşündüren sorularla — ilerleyelim. Çünkü liyâkat kavramı yalnızca bir kelime değil; idareden bürokrasiye, bireyselden toplumsala, günümüzden geleceğe uzanan bir köprü. Hazırsanız, başlayalım. — Liyâkat Osmanlı ne demek? Tanım ve köken Liyâkat kelimesi Arapça kökenli “لِيَاقَة” sözcüğünden gelmekte ve “layık olmak, uğunluk, yeterlilik, yararlılık” gibi anlamlar içeriyor. ([toven.cagdassozluk.com][1]) Osmanlı bürokrasisinde ve kamu yönetiminde ise bu kavramın işlevi sadece “ehil olma” değil aynı zamanda…

Rakı Boğaz Ağrısına İyi Gelir mi? Pedagojik Bir Bakış Hepimiz zaman zaman bir şeylere kulak asarız; bazı geleneksel inançlar, halk arasında sıkça duyduğumuz bir “çözüm” gibi gelir. Rakının, boğaz ağrılarına iyi geldiğine dair inanç da bu tür halk bilgileri arasında sıkça yer alır. Ancak bu noktada, hemen sorgulamadan kabul etmek yerine, farklı bakış açılarını anlamak, bilimsel verilerle ilişkilendirmek, ve pedagojik bir bakış açısıyla değerlendirmek daha önemli olabilir. Çünkü öğrenme sadece okullarda, kitaplarda veya akademik araştırmalarda değil; günlük yaşamda da sürekli devam eden bir süreçtir. Peki, bu geleneksel inanış ne kadar doğru? Boğaz ağrısına rakı içmek gerçekten faydalı mı? Bu yazıda,…

Statüsel Hukuk Ne Demek? Gelecekte Gündelik Hayatımıza Etkileri Son zamanlarda hukukla ilgili çok fazla şey okudum, izledim ve düşündüm. Hem iş hayatımda hem de kişisel gelişimimle ilgili pek çok sorum var, ama bir konu var ki beni gerçekten düşündürüyor: Statüsel hukuk ne demek? 28 yaşında bir insan olarak, geleceğe dair hayallerim ve kaygılarım arasında bu tür kavramlar sıkça yer alıyor. Şu an belki de anlamadığım bir şeyin, 5-10 yıl içinde gündelik hayatımı ve işlerimi nasıl etkileyeceğini tam olarak kestiremiyorum. Ama bu yazıyı yazarken, hem umutlu hem de kaygılı bir şekilde statüsel hukuk üzerine kafa yoruyorum. Haydi, birlikte bu konuyu derinlemesine…

Mülakat Ne Zaman Açıklanacak 2024? Bir Felsefi İnceleme Hepimizin hayatında belirli anlar vardır; hayatlarımızı ve geleceğimizi şekillendirecek önemli kararlar, sonuçlar, sorular… Birçok insana göre, “mülakat ne zaman açıklanacak?” sorusu, bu tür önemli anlardan biridir. Çünkü bu soru yalnızca bir zaman dilimi değil, bir belirsizlik, bir kaygı ve bir umut taşır. Kimi zaman bir kararın, bir sürecin ya da bir ödülün beklentisiyle dolup taşan bu soru, sadece ekonomik ve toplumsal bir mesele olmanın ötesine geçer; aynı zamanda etik, bilgi ve varlıkla ilgili derin felsefi soruları da içinde barındırır. Bir gün, bir kararın açıklanması ne zaman gerçekleşir? Ne zaman doğru bilgiye sahip…

M50 Mark 2 Ne Zaman Çıktı? Bir Felsefi İnceleme Zaman, insanın en çok sorguladığı, en çok düşündüğü ancak yine de en belirsiz olan kavramlardan biridir. Teknolojinin hızlı evrimiyle birlikte, nesneler, araçlar ve makineler de zamanın akışı içinde sürekli bir değişim yaşar. Bu değişimin, etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi alanlar üzerindeki etkisini sorgulamak, bizi yalnızca teknolojiye dair tarihsel bir bilgiye götürmekle kalmaz, aynı zamanda insanın bu teknolojilerle olan ilişkisinin derinliklerine inmeye de davet eder. Bu yazıda, M50 Mark 2 gibi teknolojik bir ürünün doğuşuna odaklanarak, teknolojinin insanın varlık ve bilgi anlayışına etkilerini felsefi bir perspektiften inceleyeceğiz. Teknolojinin Etik Boyutu: İlerleme…

Kâr Nedir TDK? Antropolojik Bir Perspektiften Kültürler Arası Bir İnceleme Her kültür, kendi değerleri, normları ve anlayışları doğrultusunda dünyayı farklı bir lensle görür. İnsanlar, farklı coğrafyalarda, farklı toplumsal yapılar içinde kâr ve zenginlik kavramını nasıl tanımlar? Kâr nedir, gerçekten sadece parasal bir kazanç mıdır, yoksa farklı kültürlerde farklı anlamlar mı taşır? Bu yazıda, kâr kavramını sadece ekonomi dünyasında değil, insan ilişkilerinin, kimliklerin, ritüellerin ve toplumsal yapılarının bir parçası olarak ele alacağız. Kültürlerin çeşitliliğini keşfetmeye hevesli bir insan olarak, kârı farklı perspektiflerden, özellikle antropolojik bir bakış açısıyla anlamaya çalışacağız. Kâr ve Kültürel Görelilik Kârın Tanımı: Bir Dilin Gösterdiği Sınırlar Türk Dil…

İsar Ruhlu Ne Demek? İçsel Bir Çıkmazda Kendi Kendine Gülümsemek! İzmir’de yaşayan, 25 yaşında, arkadaş ortamında esprilerle neşeyi tavan yaptıran ama içsel dünyasında çok fazla düşünen biri olarak, insanın hayatında böyle bir kavramın anlamını arayışı tam anlamıyla bir fırtına gibi. “İsar ruhlu” deyimini duyduğumda, bir an için o kadar fazla anlam çıkardım ki, adeta kelimenin içine girip orada kayboldum. Hadi gelin, bu terimi biraz mizahi bir bakış açısıyla çözelim! İsar Ruhlu Ne Demek? Biraz Çözümleme! İsar ruhlu olmak aslında bir çeşit içsel huzursuzlukla yüzleşmeyi, ama bunu dışarıya yansıtmamayı ifade eden bir kavram gibi görünüyor. İnsanların sosyal ortamlarda rahat ama kendi…

Zuhur Duası Nedir? Toplumsal Cinsiyet ve Adalet Perspektifinden Bir Bakış İstanbul’da yaşıyorum, yani her gün kalabalıkların arasında kaybolan bir insanım. O kalabalığın içindeki yüzler, her biri birer hikaye. Bazen metroda, bazen iş yerinde, bazen sokakta, bir şeyler fark ediyorum. Gözlerim, bilincim ve tabii ki kafamdaki sesler, toplumsal sorunlar ve adalet üzerine düşündükçe, fark ettiğim şeylerden biri de dini metinlerin, duaların ve öğretilerin toplumdaki farklı gruplar üzerindeki etkisi. Bugünlerde sıkça duyduğumuz bir dua var: Zuhur duası. Herkesin bir şekilde işin içinde olduğu, herkesin farkına varması gereken ama bazen göz ardı edilen bir mesele. Zuhur duası nedir, bunu sadece manevi bir mesele…

Okul Müdürü Olmak İçin Şartlar Nelerdir? Bir Yola Başlamak: İlk Adımlar Ankara’nın o sakin sabahlarından birinde, geçen yıl bir toplantıya katıldım. Ekonomi okumuş biri olarak her zaman veri ve istatistikle iç içeydim ama o gün farklı bir şey hissettim. Konu, eğitim dünyasıydı. Öğretmen arkadaşlarımdan biri, bir okul müdürü olma yolunda ilerlemek istediğinden bahsetti. O an aklıma, “Okul müdürü olmak için şartlar nelerdir?” sorusu takıldı. Hem merak ettim, hem de biraz içimden geçirdim: “Bir gün belki ben de müdür olur muyum?” Tabii ki o gün bir hedef olarak değil, daha çok bir düşünce olarak aklımdan geçti. Ama o konuşma, yıllardır gördüğüm…

HGS Sınıfları Neye Göre Belirlenir? Bazen hayatın anlamını sorguladığınızda, karşınıza beklenmedik sorular çıkar. Mesela: “HGS sınıfları neye göre belirlenir?” Bu soru, İzmir’de yaşarken, günlük koşturmacaların içinde birden kafama takıldı. Yani, gerçekten neden bazı arabalar daha hızlı geçebiliyor, bazıları ise adeta kara kışa girmiş gibi yavaş yavaş geçiyor? Bu yazıda, o kafama takılan soruya eğlenceli bir şekilde kafa yoracağım. Sizin de kafanıza takılmışsa, gelin biraz bunu beraber çözmeye çalışalım! HGS Nedir, Ne Değildir? İzmir’de bir yere giderken, ne zaman HGS gişelerinin önüne gelsem, hep bir anlık kafam karışır. Biraz hızlansam mı? Yavaşlasam mı? Sonuçta, hepimiz hayatı hızla yaşarken, HGS (Hızlı Geçiş…